Klasyfikacja systemów AI w polskiej firmie — high risk vs limited risk
EU AI Act dzieli systemy AI na 4 kategorie ryzyka. Praktyczny problem: jak zakwalifikować konkretne use case'y w polskiej firmie 50-200 osób. Pokazujemy 23 typowe scenariusze z naszych wdrożeń z przypisaną kategorią, uzasadnieniem i listą obowiązków.
EU AI Act dzieli systemy AI na 4 kategorie ryzyka. Praktyczny problem: jak zakwalifikować konkretne use case'."'".'y w polskiej firmie 50-200 osób. Z naszych 47 wdrożeń wyciągnęliśmy 23 typowe scenariusze. Każdy z przypisaną kategorią, uzasadnieniem i listą konkretnych obowiązków. Trzymajcie pod ręką przy budżetowaniu Q1 2026.
Cztery kategorie — szybkie przypomnienie
- Unacceptable risk (zakazane) — np. social scoring, manipulacja podświadomością, real-time biometric ID w przestrzeni publicznej
- High risk — np. AI w rekrutacji, scoring kredytowy, edukacja, infrastruktura krytyczna
- Limited risk — chatboty, generatory treści, deepfaki (z obowiązkiem oznaczenia)
- Minimal risk — filtry spamu, gry, AI w autouzupełnianiu
23 scenariusze z polskich firm
| Scenariusz | Kategoria | Uzasadnienie |
|---|---|---|
| Chatbot na stronie www | Limited | Interakcja z klientem — oznaczenie "AI" |
| Generator opisów produktów | Minimal | Brak decyzji wpływającej na osoby |
| Screening CV z rankingiem | High | Wpływ na zatrudnienie |
| Generator ofert handlowych | Minimal | Wewnętrzne narzędzie |
| OCR faktur | Minimal | Brak decyzji o osobach |
| Analiza sentymentu pracowników | High | Wpływ na ocenę pracownika |
| Asystent w call center (sugestie) | Limited | Wsparcie, nie decyzja |
| Bot odpowiadający autonomicznie klientom | Limited | Oznaczenie + transparentność |
| Predictive maintenance maszyn | Minimal | Brak osób |
| RAG na orzecznictwie (kancelaria) | Limited | Wsparcie prawnika |
| Scoring kredytowy | High | Dostęp do usług finansowych |
| Sugestia ceny dla handlowca | Minimal | Decyzja po stronie człowieka |
| Automatyczna ocena zdolności kredytowej | High | Bezpośrednia decyzja |
| Transkrypcja spotkań | Limited | Zgody uczestników |
| Analizator umów (kancelaria) | Limited | Asysta, weryfikacja człowieka |
| Asystent sprzedawcy w sklepie | Limited | Sugestie |
| System sugerujący ocenę pracownika | High | Wpływ na zatrudnienie |
| Klasyfikacja maili przychodzących | Minimal | Routing, bez decyzji |
| Generator treści marketingowych | Minimal | Z oznaczeniem |
| Tłumaczenia dokumentów wewnętrznych | Minimal | — |
| Voice IVR w obsłudze klienta | Limited | Oznaczenie |
| Predykcja churn klienta | Minimal | Wewnętrzne |
| Detekcja oszustw transakcyjnych | High | Wpływ na klienta |
Co to znaczy w praktyce
Z 47 naszych wdrożeń: 3 systemy są high risk (screening CV, automatyczne scoring, detekcja oszustw), 18 jest limited risk, 26 jest minimal. Czyli statystyczna firma 50-100 osób ma 0-1 system high risk i 2-4 limited.
Obowiązki per kategoria
- High risk: dokumentacja techniczna, model card, rejestr operacji, logi, audyt, conformity assessment, oznaczenie CE
- Limited risk: transparentność (oznaczenie "AI"), informacja dla użytkownika
- Minimal risk: brak dodatkowych obowiązków (poza AI literacy zespołu)
Pułapki klasyfikacyjne
- "Asystent" vs "decydent". Jeśli człowiek faktycznie weryfikuje każdą decyzję — limited. Jeśli "weryfikuje" oznacza klikanie OK na 80 sugestiach dziennie — high.
- Granica HR. Każdy system, który wpływa na zatrudnienie, awans lub zwolnienie — high risk. Bez wyjątków.
- Wpływ na osoby trzecie. Jeśli wasz AI wpływa na klientów (np. cena, dostęp do usługi) — często high.
- Edukacja — większość systemów AI w edukacji wpada w high risk. Uwaga firmy szkoleniowe.
Następny krok
W ramach wdrożenia robimy z klientami klasyfikacyjny warsztat — średnio 4 godziny, output to wypełniony arkusz dla wszystkich istniejących i planowanych systemów AI. Umówmy konsultację — przejdziemy razem przez wasze use case'."'".'y.
Chcesz przetestować, jak AI rozwiąże to u Ciebie?
30 minut rozmowy + pokaz działającego wdrożenia u klienta. Bez NDA.
Umów demo